Bernadetta Czapska przypomniała kolekcjonerkę

Wczoraj była rocznica śmierci Klementyny Marii Teresy z Czartoryskich Sanguszkowej. Zmarła 2 marca 1852 roku. Została pochowana w rodzinnym grobie na Starym Cmentarzu w Tarnowie. Była filantropką, kustoszką rodzinnych zbiorów, kolekcjonerką.
Urodziła się 30 września 1780 roku w Korcu. Przyjęła domową edukację od prywatnych nauczycieli. W wieku 18 lat, w Dreźnie wyszła za mąż za Eustachego Erazma Sanguszkę.
W swoich dobrach prowadziła działalność charytatywną, pomagała potrzebującym. Zajmowała się ochroną rodzinnych dóbr kultury,
W Sławucie Klementyna stworzyła bibliotekę, rozbudowując odziedziczony po ojcu księgozbiór z Korca. Pracami historycznymi polskich autorów uzupełniła zbiór pism teologicznych i politycznych. Około 1850 roku biblioteka sławucka liczyła ponad 6 tys. tomów.
W Gumniskach pod Tarnowem, majątku odziedziczonym przez męża, uporządkowała i powiększyła rodową bibliotekę. Na polecenie Klementyny został sporządzony jej dokładny opis. W kolekcji znalazło się ponad 1900 woluminów. Kupowała dzieła głównie w języku francuskim z zakresu literatury pięknej, historii, geografii, nauk matematyczno–przyrodniczych. Około 500 woluminów było polskojęzyczną literaturą, a wśród nich szczególnie cenne pierwodruki wydań utworów poetów romantycznych, m.in. A. Mickiewicza, J. Słowackiego, Z. Krasińskiego. Opiekę nad biblioteką powierzyła synowi Władysławowi Hieronimowi.
Klementyna Maria Teresa jest jedną z bohaterek Archiwum Historii Kolekcjonerek: tiny.pl/dth1q znajdującym się w Archiwum Historii Kobiet. O AHKol można przeczytać również tutaj: tiny.pl/dg7x6
#kobietywkolekcjonerstwie #kolekcjonerki #ArchiwumHistoriiKolekcjonerek #AHKol #herstorie #KlementynaMariaTeresaZCzartoryskichSanguszkowa
Przygotowując biogram korzystałam:
• Hanna Tadeusiewicz, "Bibliofilskie zamiłowania Polek. Właścicielki bibliotek w dawnej Polsce (XIII–XIXw.)" [w:] "Książka, biblioteka, informacja w kręgu kultury i edukacji", pod red. E. B. Zybert i D. Grabowskiej, Wydawnictwo SBP, Warszawa 2008
• Józef Długosz, "Klementyna Maria Teresa Sanguszkowa" [w:] "Polski Słownik Biograficzny tom XXXIV", pod red. S. Kieniewicza, A. Gieysztora, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Wrocław–Warszawa–Kraków 1992-1993.